ที่ไหนดี
ราคา
ทันตกรรมมหิดล
ผ่าฟันคุด
ฟันปลอม
thai
eng
จัดฟันมหิดล

 

 

 

 

 

         

ตอบปัญหาทางทันตกรรมจัดฟัน

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ทันตแพทย์ วัชระ  เพชรคุปต์
ขอบคุณข้อมูลจากหนังสือ คุยกับหมอฟัน
คณะทันตแพทย์ศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

 


ถาม ลูกชายอายุ 8 ขวบกว่ามีฟันแท้ข้างหน้าเกินมา ถอนฟันเกินออกไปแล้วฟันแท้ขึ้นมาเพียง 1 ซี่ และบิดเกมากแต่อีกซี่ยังไม่ขึ้นเลยอยากทราบว่าฟันแท้คู่หน้าขึ้นเต็มที่เมื่ออายุเท่าใด
ตอบ ปกติจะมีฟันหน้า 4 ซี่ ในลักษณะนี้เด็กอายุ 8 ขวบ มีฟันเกินและฟันหน้าขึ้นมาเพียง 1 ซี่ ถือว่าเริ่มพบปัญหาคงจะต้องปรึกษาทันตแพทย์จัดฟัน อาจต้องดูแลว่าฟันซี่นี้จะขึ้นได้ไหน เท่าที่คุณแม่เล่าว่า มีฟันแท้เกิน แสดงว่าฟันที่เกินอาจจะไปกีดขวางการขึ้นของฟันแท้ ทำให้ขึ้นมาไม่พร้อมกันแต่ฟันที่เกินมาไม่ได้ขัดขวางการพัฒนาราก รากฟันก็เจริญต่อไปได้ ซึ่งเมื่อผ่านระยะที่เหมาะสมที่ฟันจะขึ้นก็จะทำให้หยุดอยู่แค่นั้น แต่ฟันซี่นี้ยังมีโอกาสขึ้นได้โดยต้องให้ทันตแพทย์จัดฟันช่วย

ถาม ตอนนี้อายุประมาณ 30 ปี เคยจัดฟันในวัยเด็กเมื่ออายุ 15 ปี แต่จัดไม่เสร็จ ตอนนี้คิดว่าจะจัดฟันอีกครั้ง จะต้องเริ่มต้นใหม่ใช่ไหม
ตอบ ใช่ ต้องเริ่มต้นกันใหม่โดยต้องทำการวิเคราะห์ว่าจะต้องเริ่มต้นอย่างไร

ถาม มีลูก 2 คน คนแรกจัดฟันไปแล้ว คนที่ 2 ดูเหมือนว่ามีโอกาสจะต้องจัดฟัน ถ้าจะให้คุณหมอดูแลตั้งแต่ 8 ขวบ เพื่อหลีกเลี่ยงการจัดฟันได้หรือไม่
ตอบ ก็ทั้งอาจเป็นไปได้หรือเป็นไปไม่ได้ก็ได้ เพราะสาเหตุของการสบฟันผิดปกติ อาจจะมาจากสิ่งแวดล้อมทั่วไป หรือมาจากพันธุกรรมถ้าสาเหตุมาจากพันธุกรรม แม้ทันตแพทย์จะดูแลตั้งแต่เด็กก็อาจจะไม่สามารถหลีกเลี่ยงการจัดฟันได้ แต่ถ้าสาเหตุมาจากสิ่งแวดล้อมก็อาจจะไม่ต้องจัดฟันได้ถ้าควบคุมดูแลอย่างใกล้ชิด

ถาม ในกรณีที่เด็กมีฟันน้ำนมซ้อนเก อยากทราบว่าโอกาสที่ฟันแท้จะซ้อนเกจนต้องจัดฟันมีมากน้อยเพียงไร
ตอบ มีโอกาสมากที่ต้องจัดฟัน เพราะปกติในระยะฟันชุดน้ำนมนี้จะมีช่องว่างระหว่างฟันโดยเฉพาะฟันหน้าบ้างตามสมควร แม้ในฟันน้ำนมที่มีช่องว่างระหว่างฟันหน้าก็อาจพบมีฟันแท้ซ้อนเกได้ แต่ถ้าฟันน้ำนมซ้อนเกแล้วจะมีปัญหามากกว่าเพราะฟันแท้ที่ขึ้นมาแทนจะมีขนาดใหญ่กว่าฟันน้ำนม
ถาม ลูกสาวอายุ 14 ปี บริเวณฟันข้างหน้าคุดอยู่ 4 ซี่ ถ้าเราไม่ถอนออกจะมีปัญหาหรือไม่ เอ็กซเรย์แล้วเป็นฟันเกิน กำลังจัดฟันอยู่โดยทันตแพทย์บอกว่าจะเอาฟันคุดออกมาโดยการจัดฟัน
ตอบ ฟันคุดที่ฝังอยู่อาจมีผลเสีย คืออาจทำให้เกิดการอักเสบหรือปวดบวมบริเวณใบหน้า หรือเกิดเป็นถุงน้ำ (cyst) ได้ ดังนั้น ถ้าเอาออกไม่ยาก หรือถ้าอยู่ในตำแหน่งที่ทันตแพทย์จัดฟันสามารถวางแผนดึงออกมาได้ก็ควรทำตามที่ทันตแพทย์แนะนำ

ถาม หลังจากจัดฟันรู้สึกว่าปากจะอูมขึ้นผิดปกติหรือไม่
ตอบ อาจเป็นไปได้เพราะจะต้องหาเนื้อที่ให้กับฟันซี่นั้นจึงอาจทำให้ริมฝีปากอูม

ถาม ได้ถอดลวดจัดฟันออกไปแล้ว คุณหมดให้เครื่องมืออีกชิ้นหนึ่งมา อยากทราบว่าจะต้องใส่ลวดที่คุณหมอให้หลังจากการจัดฟันอีกนานเท่าไร
ตอบ หลังจากจัดฟันเสร็จแล้ว เราจะต้องใช้เครื่องมือจัดฟันที่เรียกว่า รีเทนเนอร์ (Retainer) ซึ่งจะทำหน้าที่ประคองตำแหน่งของฟันที่จัดเสร็จแล้วให้คงที่ จนสิ่งแวดล้อม, กระดูกและเหงือกต่าง ๆ แข็งแรง สมบูรณ์พอที่จะคงสภาพฟันไว้ในตำแหน่งนั้นตลอดไป โดยใช้ระยะเวลาประมาณเท่า ๆ กับระยะเวลาที่ใช้จัดฟัน หรืออาจจะนานขึ้นกับแต่ละบุคคล โดยในระยะแรกอาจจะต้องใส่เครื่องมือเกือบตลอดวันและค่อย ๆ ลดชั่วโมงการใช้เครื่องมือในแต่ละวัน และช่วงเวลานัดพบทันตแพทย์อาจจะนานขึ้น

ถาม ตอนนี้อายุ 36 ปี ต้องการจะจัดฟัน จะมีปัญหาหรือไม่
ตอบ อาจจะเป็นปัญหา คือ สามารถจัดฟันได้แต่อาจต้องใช้เวลานานกว่าการจัดฟันในอายุน้อย ๆ โดยจะต้องมีสุขภาพของช่องปากดี ไม่มีอาการโรคเหงือกที่รุนแรง เพราะปัจจัยหนึ่งในการจัดฟัน คือ อายุที่เหมาะสมเมื่อทำการจัดฟันในคนที่อายุมากจะต้องค่อย ๆ เคลื่อนฟันเพราะในผู้ใหญ่การสร้างเสริมกระดูกจะช้ากว่าเด็กที่อยู่ในวัยเจริญเติบโต

ถาม อายุที่เหมาะสมที่จะจัดฟัน ควรจะเริ่มต้นตั้งแต่อายุเท่าไร
ตอบ จะขึ้นกับปัญหาของแต่ละคน บางคนจะเริ่มจัดฟันตั้งแต่เริ่มพบความผิดปกติ แต่ส่วนใหญ่แล้วอายุที่เหมาะสมคือ 11-15 ปี แต่เด็กวัยรุ่นเพศหญิงและเพศชายที่อายุไล่เลี่ยกัน จะมีพัฒนาการไม่เท่ากัน โดยในเพศหญิงจะมีพัฒนาการการขึ้นของฟันเร็วกว่าเด็กผู้ชาย เด็กหญิงจึงสามารถจัดฟันก่อนโดยปกติมักจะเริ่มจัดฟันในช่วงที่เป็นช่วงฟันชุดผสมปลาย ๆ ซึ่งเริ่มจะเป็นระยะฟันแท้ต้น ๆ เพราะสิ่งแวดล้อมต่างๆ ทั้งกระดูกที่รองรับฟันจะสมบูรณ์และทำให้การเคลื่อนฟันเป็นไปได้ดี และผลของการจัดฟันจะคงที่ถาวร

ถาม หากไม่ใช้ยางรัดฟันที่ทันตแพทย์ให้มาจะมีผลเสียหรือไม่
ตอบ ถ้าเป็นยางที่ทันตแพทย์ให้คล้องระหว่างฟัน 2 ซี่ ควรทำตามที่ทันตแพทย์แนะนำ มิฉะนั้นจะได้ผลไม่ตรงตามที่คุณหมอวางแผนไว้

ถาม ลูกสาวกำลังจัดฟันและคุณหมอให้ใช้ยางเล็ก ๆ ดึงฟันจากซี่หนึ่งไปอีกซี่หนึ่งแต่เขาไม่ยอมใส่ บอกว่าไม่มีประโยชน์ ควรจะทำอย่างไร
ตอบ ควรต้องใช้ตามที่ทันตแพทย์แนะนำเพราะจะทำให้ความสัมพันธ์ของขากรรไกรดีขึ้น หรือเป็นการกระตุ้นของขากรรไกร ซึ่งจะทำให้การจัดฟันนั้นได้ผลดี

ถาม ยาอมบ้วนปากจะมีผลต่อลวดจัดฟันหรือไม่
ตอบ ลวดจัดฟันหรือวัสดุที่ใช้จัดฟันก็มักจะคงทนต่อการละลายหรือการเปลี่ยนแปลงลักษณะต่าง ๆ ดังนั้นการใช้ยาอมบ้วนปากจะไม่มีผลต่อลวดจัดฟัน

ถาม อยากทราบว่ามีการจัดฟันในเด็กที่มีแต่ฟันน้ำนมมีหรือไม่
ตอบ มีการจัดฟันน้ำนมบ้าง แต่เป็นส่วนน้อยโดยทำเฉพาะในรายที่มีปัญหาเฉพาะ เช่น ฟันล่างยื่น โดยจะใช้เครื่องมือที่กระตุ้นการเจริญเติบโต ของขากรรไกรและไม่มีแรงโดยตรงต่อตัวฟัน

ถาม ลูกจัดฟันมาประมาณ 6 เดือนแล้วรู้สึกว่าภายหลังจากจัดฟันแล้วพูดไม่ชัด ถ้าหากจะจัดต่ออีกเป็นปี จะทำให้ลูกพูดไม่ชัดหรือไม่
ตอบ ปกติแล้วการพูดไม่ชัดขึ้นอยู่กับตำแหน่งของฟัน เพดานปากและการวางลิ้น การจัดฟันจะทำให้ฟันหน้ามีความสัมพันธ์ที่ดีขึ้น น่าจะช่วยแก้ไขให้การออกเสียงดีขึ้น แต่เครื่องมือจัดฟันบางชิ้นอาจมีส่วนระโยงระบางทางด้านเพดาน อาจทำให้การวางลิ้นผิดไปในขณะจัดฟัน ซึ่งร่างกายจะปรับตัวให้ชินได้ในเวลาไม่นานและก็จะเลิกพูดไม่ชัดเมื่อร่างรายปรับตัวให้คุ้นเคยกับเครื่องมือ

ถาม คุณหมอมีคำแนะนำเกี่ยวกับการจัดฟันเพิ่มเติมหรือไม่
ตอบ ในการจัดฟันนั้นจะต้องดูเหตุผลและความจำเป็น ว่าเหมาะสมไหมที่เด็กจะต้องจัดฟัน โดยเหตุผลหลักที่ทันตแพทย์จะตัดสินใจจัดฟัน คือ เพื่อทำให้การเรียงตัวของฟันและการบดเคี้ยวดีขึ้น โดยสิ่งที่เป็นผลพลอยได้คือความสวยงาม และระหว่างจัดฟันควรจะต้องดูแลรักษาความสะอาดช่องปากให้ดีเป็นพิเศษ เพราะไม่เช่นนั้นจะเกิดปัญหาโรคฟันผุหรือปัญหาอื่น ๆ ตามมาหลังจากถอดเครื่องมือจัดฟันอีกได้

 

กลับสู่หน้าหลัก - SKT dental center ทันตกรรมโดยคณาจารย์มหิดล